Upplýsingar fyrir kjósendur

ESB-aðild Íslands - skoðaðu málefnin

Þessi síða tekur ekki afstöðu með eða á móti ESB-aðild. Hún er til að hjálpa þér að skoða hvert málefni fyrir sig - kosti, galla, óvissu og spurningar til að velta fyrir sér.

Efni síðunnar er tekið saman með aðstoð gervigreindar úr opinberum heimildum. Fullyrðingar eru flokkaðar eftir styrk heimilda og hvort um staðreyndir, ágreining eða óvissu sé að ræða.

Hvernig á að nota þessa síðu

Síðan er skipulögð þannig að þú getur skoðað hvert málefni sjálfstætt, í þeirri röð sem þig langar. Engin niðurstaða er gefin - markmið gagnasafnsins er að gera samanburð auðveldari.

Veldu málefni

Flokkarnir hér að ofan ná yfir lykilsvið eins og sjávarútveg, gjaldmiðil, fullveldi og umhverfismál. Veldu þann sem þig langar að skoða fyrst.
Skoðaðu kosti, galla og óvissu

Á hverri flokkasíðu eru kostir og gallar skráðir með trúverðugleikastigi - hvort fullyrðingin er vel studd af heimildum, umdeild eða óviss.
Lestu heimildir og dragðu eigin ályktanir

Heimildir eru sýndar á hverri síðu þar sem þær eru til staðar. Síðan hjálpar þér að greina staðreyndir, túlkun og óvissu - en niðurstaðan er þín.

Aðferðafræði

Þessi síða er á hlutlægan hátt - hún styður hvorki né mælir með ESB-aðild. Hér er útskýrt hvernig innihaldið er flokkað.

Grundvallarreglur

Síðan tekur ekki afstöðu með eða á móti ESB-aðild.
Fullyrðingar eru merktar með trúverðugleikastigi sem endurspeglar styrkleika gagna á bak við þær.
Heimildir eru sýndar þar sem þær eru til staðar. Ef heimild vantar er það skýrt merkt.
Markmið gagnasafnsins er að aðskilja staðreyndir, túlkun og óvissu - ekki að sameina þær.
Samninganiðurstöður eru flokkaðar sérstaklega þar sem þær ráðast af framtíðarviðræðum, ekki núverandi staðreyndum.

Trúverðugleikastig heimilda

Hvert atriði undir kostum og göllum er merkt með einu af fjórum stigum. Þetta er mat á gögnum á bak við fullyrðinguna - ekki pólitísk afstaða.

Vel staðfest Stutt af mörgum óháðum heimildum. Ósvikin staðreynd eða vel þekkt efnahagslegt samhengi.
Nokkrar heimildir Sanngjarnt mat með einhverjum gagnabakgrunni, en niðurstöður eru ekki einhlítar.
Umdeilt Sérfræðingar eða hagsmunaaðilar eru ósammála. Báðar hliðar hafa rök fyrir sér.
Óvíst Ráðast af framtíðarsamningum eða þróun sem ekki er unnt að spá fyrir um með áreiðanleika.

Algengar spurningar

Hér eru svör við þeim spurningum sem koma oftast upp um tilgang og aðferðir þessarar síðu.

: Nei. Síðan tekur ekki afstöðu með eða á móti ESB-aðild Íslands. Markmið hennar er einungis að kynna þau atriði sem kjósendur þurfa að kynna sér til að mynda sér eigin skoðun. Þegar fullyrðingar eru settar fram sem kostir eða gallar endurspeglar það algeng sjónarmiðum sem koma fram í opinberri umræðu og fræðilegum heimildum - ekki afstöðu höfundarins.
: Nei. Líkt og ofangreint: síðan mælir hvorki með né gegn aðild. Gallar sem eru skráðir eru þar af leiðandi þeir sem koma fram í faglegum og opinberum heimildum - ekki persónuleg skoðun. Hvers vegna er galli skráður? Vegna þess að hann er hluti af raunverulegri umræðu, ekki vegna þess að ritstjóri sé sammála honum.
: Heimildir eru sóttar frá opinberum stofnunum, fræðilegum ritum og alþjóðlegum stofnunum. Meginflokkar eru: íslensk stjórnvöld, Alþingi, Hagstofa Íslands, Seðlabanki Íslands, ESB-stofnanir, EFTA, OECD, IMF og fræðileg rit sem eru ritrýnd. Fjölmiðlar eru notaðir sem heimild einungis þegar þeir vísa til upprunalegra gagna. Heimildasafnið er enn á uppbyggingarstiginu og verður aukið reglulega.
: Trúverðugleikastigið (vel staðfest / nokkrar heimildir / umdeilt / óvíst) er mat á gögnunum á bak við hvert atriði - ekki mat á pólitísku gildi þess. Atriði sem eru „vel staðfest" eru studd af mörgum óháðum heimildum. Atriði sem eru „umdeilt" eru þau þar sem sérfræðingar eða stofnanir eru greinilega ósammála. „Óvíst" þýðir að niðurstaðan veltur á framtíðarsamningum eða þróun sem ekki er unnt að spá fyrir um.

Heimildir og gagnasöfn

Heimildir þessarar síðu eru sóttar frá eftirfarandi flokkum stofnana og gagnasafna. Heimildum verður bætt við jafnt og þétt þegar þær eru yfirfarnar.

Íslensk stjórnvöld

Utanríkisráðuneytið, forsætisráðuneytið og aðrir ráðuneytar

Alþingi

Þingsályktanir, nefndarskýrslur og þingræður

Hagstofa Íslands

Efnahagslegar og félagslegar tölugreiningar

Seðlabanki Íslands

Peningamálastefna, verðbólgugreiningar og fjármálastöðugleiki

ESB-stofnanir

Framkvæmdastjóri, Evrópuþingið, Ráðið og Eurostat

EFTA og ESA

Efnahagslegar greiningar og EES-tengd gögn

OECD og IMF

Alþjóðlegar efnahagslegar samanburðargreiningar

Fræðileg rit

Ritrýndar greinar frá Háskóla Íslands og alþjóðlegum háskólum

Allar heimildir eru gefnar upp á flokkasíðum. Á er hægt að sía eftir stofnunaflokki og trúverðugleikastigi.

Hver stendur að þessari síðu?

Síðan er sjálfstætt verkefni einstaklings sem starfar í hugbúnaðargeiranum og notar gervigreind daglega í starfi sínu.

Hugmyndin kviknaði af forvitni um hvort hægt væri að nýta nútíma gervigreind til að safna saman, flokka og útskýra upplýsingar um flókið og umdeilt málefni á aðgengilegan hátt. ESB-umræðan varð fyrir valinu vegna þess að hún spannar allt frá efnahagsmálum og atvinnulífi yfir í fullveldi, umhverfismál og alþjóðasamstarf.

Verkefnið er jafnframt tilraun í því hvað einstaklingur með aðstoð gervigreindar getur byggt upp á stuttum tíma. Fyrsta útgáfa síðunnar varð til á einum degi og er dæmi um hversu hratt slík verkfæri geta hjálpað til við að koma hugmynd í framkvæmd.

Markmiðið er ekki að segja fólki hvað því eigi að finnast um ESB-aðild Íslands. Markmiðið er að gera upplýsingar aðgengilegri, draga saman helstu sjónarmið og auðvelda fólki að kynna sér málið út frá heimildum.

Þrátt fyrir að gervigreind hafi verið notuð við gerð síðunnar er mikilvægt að hafa í huga að slík verkfæri geta gert mistök. Lesendur eru því hvattir til að skoða heimildirnar sjálfir og mynda sér eigin skoðun.

Síðan er enn í þróun og ábendingar um villur, skekkjur eða efni sem mætti bæta eru vel þegnar.

Hrafn Ingvarsson Höfundur verkefnisins